Видови на темелни плочи: хидроизолација и топлинска изолација под и над плочата

1. Што е темелна плоча?

Темелната плоча е вид на темели што може да се користи наместо лентести, т.е. појасни и точкасти темели. Темелната плоча не е исто како армирано-бетонска плоча над таканаречената нула или „мртва“ плоча, бидејќи армирано-бетонската плоча се прави преку точкасти и појасни темели само како основа, но нема никаква потпорна или статичка функција. Само преку неа доаѓаат другите слоеви, односно носечката плоча и подовите. Армирано-бетонската плоча е исто така значително потенка од темелната плоча и е само 10 до 15 цм (популарно наречена тенок бетон), додека дебелината на темелната плоча започнува дури од 30 цм.

2. Видови на темелна плоча

Видови на темелни плочи првенствено се разликуваат според начинот на изведување на топлинска изолација. Топлинската изолација може да се постави под или над темелната плоча, а двете варијанти имаат свои предности и недостатоци. Последниве години се почесто се користи таканаречената пловечка темелна плоча, бидејќи под неа се става топлинска изолација, па излегува дека плочата „плови“ над неа.

Се поставува прашањето како да се изведе темелната плоча. Постојат неколку опции, и секоја од нив има свои предности и недостатоци.

3. Пловечки темелни плочи - изолација под плочата

3.1. Пловечката темелна плоча е исклучително енергетски ефикасна

Конструкцијата на темелната плоча со изолација под бетонската плоча се користи за ниско енергетски куќи кои треба да исполнуваат многу строги барања во однос на топлинската ефикасност. Овој тип на извршување се нарекува и пловечка темелна плоча. Предноста на овој метод на градба е тоа што целосно се избегнува формирањето на топлински мостови и можноста за навлегување на влага во структурата.

3.2. Слабости на пловечката темелна плоча

„Недостаток" на топлинска изолација под плочата е тоа што е поскапо. Проблемот се јавува при развод на машинските инсталации над плочата, за што е потребна поголема висина поради потребниот наклон или пад од 2% при поставување на канализациони линии. Бидејќи водовите не можат да се постават над плочата, мора да се направат отвори и цевките да поминат под плочата. Овој метод на градба е затоа поскап, а повисоката цена е предизвикана од додавањето на XPS и хидроизолација.

3.3. Изведба на топлинска изолација и хидроизолација на темелна плоча

Топлинска изолација: Под плочата се поставува XPS топлинска изолација 2x12 цм или 2x10 цм. Темелната плоча мора да биде заштитена со XPS, кој е специјално дизајниран за ова, односно може да издржи тешки товари и е отпорен на влага. Постојат неколку видови и големини на овие типови плочи, иако се слични по структура и состав, а се произведуваат од бројни производители, па изборот зависи од тоа што проектантот смета дека е поволно и поцелисно.

Хидроизолација: Хидроизолацијата генерално се постигнува со самолеплива битуменска хидроизолација, полиолефински филм (POF), EPDM пена или други производи. Важно е да се постави помеѓу првиот и вториот слој. Затоа, хидроизолацијата се поставува помеѓу термоизолациониот слој и темелната плоча, но ако се прави на плочата, армираниот бетон ќе мора да се суши многу подолго. Во спротивно, таквата примена не се препорачува.

4. Темелна плоча со изолација над плочата

4.1. Изработката на таква темелна плоча е поедноставна

Изведувањето на топлинска изолација во темелната плоча над плочата е технички поедноставно отколку изведувањето на топлинска изолација во темелната плоча под плочата. Прво се истура плочата, а потоа едноставно се поставува топлинска изолација, всушност се редат XPS плочи. Топлинската изолација над плочата до неодамна беше најчестото решение, а некои изведувачи веројатно ќе ви предложат тоа. Предноста на овој тип на градба е што цевките лесно може да се насочат по поставената топлинска изолација, а има и значително помала пенетрација низ плочата, што ја прави целата работа поевтина.

4.2. Темелните плочи со изолација над плочата се помалку енергетски ефикасни

Слабоста на топлинската изолација над темелната плоча се гледа во тоа што долниот дел од бетонската плоча е изложен, односно гол, така што тоа може да предизвика формирање на топлински мостови низ ѕидовите. Токму поради оваа причина, овој тип на градба не е погоден за ниско енергетски и пасивни куќи и денес се повеќе се напушта. Дури и на прв поглед да е поевтино и полесно да се работи, може да донесе многу проблеми, чија поправка ќе чини многу повеќе од изградбата на пловечка темелна плоча. Ваквата градба е потенцијално посоодветна за многу суви и топли подрачја каде потребата за топлинска изолација е минимална.

4.3. Изведба на топлинска изолација и хидроизолација

Топлинска изолација: XPS се поставува на плочата со дебелина од 2x12, 2x15 или 2x10 цм. Минималната препорачана дебелина е 20 цм.

Хидроизолација: Под плочата се поставува хидроизолација, за влагата да не ја оштети конструкцијата. Недостаток на овој начин на работа е подолгото време на сушење на плочата.

5. Изолација под и над темелната плоча

Последно решение е комбинација од предностите на двата методи на градба. Топлинската изолација над плочата овозможува полесен развод на водовите за инсталации. Иако се доволни 5 цм, препорачуваме термо изолационен слој со дебелина од 10 или 12 цм. Топлинската изолација под плочата мора да биде малку подебела, најмалку 15-20 цм, за успешно да се заштити објектот од загубата на топлина и да се спречи формирање на топлински мостови, кои покрај зголемената дисипација на енергија, предизвикуваат и појава на влага.

6. Цена на темелна плоча

Цената на градежниот дел од темелната плоча главно изнесува приближно ист дел од вкупната вредност на инвестицијата како покривот, која при изградба на семејна куќа може да чини од 2.000 до 8.000 евра. Во принцип, изградбата и бетонирањето со заварување на хидроизолација и поставување на топлинска изолација со дебелина од 20 цм би ве чинело помеѓу 20 и 80 евра/м2.